HỘI THẢO KHOA HỌC CHIA SẺ MỘT SỐ KINH NGHIỆM VỀ PHÒNG CHỐNG TÁC HẠI THUỐC LÁ
TẠI LÀO CAI NGÀY 24/6/2026
DS Đào Thị Hằng
Thuốc lá điện tử có chứa nicotine là một hoá chất gây nghiện và độc tính cao. Nicotine gây ngộ độc cấp tính với nhiều cơ quan, đặc biệt tim mạch, thần kinh, hô hấp với biểu hiện ngộ độc tương tự ngộ độc thuốc trừ sâu nhóm lân hữu cơ. Trong thuốc lá điện tử, nicotine thường được cho vào với hàm lượng lớn hơn so với thuốc lá điếu thông thường ở dạng dung dịch hoặc dạng bột (một dụng cụ hút có thể hút được nhiều nghìn hơi). Đặc biệt nicotine được sản xuất nhân tạo tổng hợp, thường dạng muối, có độ pH điều chỉnh để ít gây khó chịu với đường hô hấp, đồng thời với số lượng dẫn tới người sử dụng rất dễ bị ngộ độc và nhanh chóng dẫn tới nghiện nicotine. Thuốc lá điện tử (Vape, Pod) là thiết bị chạy bằng pin dùng để đun nóng dung dịch (tinh dầu), tạo ra luồng hơi chứa hương vị và thường có nicotine để người dùng hít vào. Sản phẩm này tiềm ẩn nhiều rủi ro sức khỏe nghiêm trọng, đặc biệt là nguy cơ gây nghiện, tổn thương phổi và các bệnh lý tim mạch.Theo các kết quả khảo sát từ năm 2017 đến nay, tỉ lệ sử dụng từ 11,7% tăng lên hơn 27% ở học sinh lứa tuổi trung học cơ sở, trung học phổ thông. Trong khi đó cơ quan chức năng lại gặp nhiều khó khăn trong quản lý, mua bán thuốc lá điện tử.
Vì những lý do trên, ngày 24/6/2026 tại tỉnh Lào Cai, Tổng hội Y học Việt Nam phối hợp với Quỹ Phòng chống tác hại của thuốc lá - Bộ Y tế và Sở Y tế tỉnh Lào Cai tổ chức Hội thảo khoa học: Chia sẻ một số kinh nghiệm về Phòng chống tác hại của thuốc lá, đặc biệt là thuốc lá mới.
Lãnh đạo Sở Y tế tỉnh Lào Cai đã rất quan tâm tới nội dung của hội thảo. TS. BS Nguyễn Song Hào, Phó Giám đốc Sở Y tế; BSCKII. Trần Minh Hiếu, Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh; ThS. Nguyễn Tuấn Ngọc, Phó Hiệu trưởng Trường Cao đẳng nghề Yên Bái đã tham dự và thảo luận cùng hội thảo. Tham dự Hội thảo khoa học có gần 200 đại biểu gồm Lãnh đạo, Bác sỹ, Điều dưỡng, Kỹ thuật viên của Trung tâm kiểm soát bệnh tật tỉnh, Bệnh viện đa khoa số 1, 2, Bệnh viện Sản nhi, Bệnh viện Nội tiết, Bệnh viện Y học cổ truyền, Bệnh viện Lão khoa - Phục hồi chức năng, Trung tâm Y tế các khu vực, các Bệnh viện tư nhân, các thầy cô, học sinh, sinh viên của Trường Cao đẳng nghề Yên Bái, Trường Cao đẳng Lào Cai.
Phát biểu tại Hội nghị, TS. BS Nguyễn Song Hào, Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh Lào Cai cảm ơn Tổng hội Y học Việt Nam và Quỹ Phòng chống tác hại của thuốc lá đã quan tâm chọn Lào Cai là điểm tổ chức hội nghị. Lãnh đạo Sở Y tế Lào Cai thể hiện quyết tâm chú trọng tới công tác truyền thông, giám sát và phấn đấu là đơn vị tiêu biểu trong công tác này. Lãnh đạo Sở Y tế hy vọng các nội dung trong các báo cáo tại Hội nghị sẽ cung cấp cho nhân viên y tế của tỉnh Lào Cai có những kiến thức bổ ích, thiết thực trong việc tuyên truyền, thực thi để công tác này tại cơ sở ngày một tốt hơn.
Tại hội thảo báo cáo của GS.TS. Nguyễn Văn Kính, Phó Chủ tịch thường trực Tổng hội Y học Việt Nam đã chỉ rõ và cảnh báo rất nhiều tác hại của thuốc lá mới và những nguy cơ đặc biệt là ảnh hưởng trực tiếp tới thanh thiếu niên của các sản phẩm này. Hiện tại thuốc lá thế hệ mới không được phép nhập khẩu, quảng cáo và bán tại Việt Nam. Khuyến cáo của WHO là nên duy trì và tăng cường các quy định luật pháp hiện tại để ngăn ngừa sự gia tăng nhanh chóng tỷ lệ sử dụng trong giới trẻ, đồng thời tăng cường thực thi quy định chống buôn lậu, quảng cáo và bán các sản phẩm thuốc lá mới.
TS.BS Trương Hồng Sơn, Phó Tổng thư ký Tổng hội Y học Việt Nam có báo cáo: Một số nghiên cứu đã có bằng chứng rõ ràng về liên quan giữa hút thuốc lá với bệnh béo phì và bệnh Alzheimer. Nghiên cứu đã chỉ rõ thuốc lá điện tử có hương vị làm tăng cảm giác thèm ăn, tăng lượng calo nạp vào, tăng thói quen ăn uống không lành mạnh do ảnh hưởng tâm thần, hạn chế vận động dẫn tới béo phì do sự ức chế bởi nicotin. Kết quả nghiên cứu cũng chỉ ra rằng bỏ thuốc lá giúp giảm tổn thương mạch máu, ít các dấu hiệu tổn thương não có thể dẫn tới sa sút trí tuệ giúp dự phòng bệnh Alzheimer.
Báo cáo của ThS. ThS. Nguyễn Thị Thu Hương, Quỹ Phòng, chống tác hại của thuốc lá - Bộ Y tế trình bày các chính sách hiệu quả trong hoạt động Phòng chống tác hại của thuốc lá gồm: Các chính sách giảm nhu cầu sử dụng thuốc lá và các chính sách kiểm soát nguồn cung cấp thuốc lá. Báo cáo cũng đề cập đến nội dung rất thiết thực là hướng dẫn xây dựng cơ sở Y tế không khói thuốc.
TS. Nguyễn Thu Hương, Trường Đại học Thương mại lại đề cập đến vấn đề hấp dẫn khác là tổng quan nghiên cứu về chính sách thuế thuốc lá tại Việt Nam. Báo cáo cho thấy thuốc lá thiệt hại nhiều hơn lợi ích: Chi phí y tế gấp 5 lần tiền thuế nộp ngân sách, mỗi năm thuốc lá tiêu tốn hơn 2% GDP của Việt Nam. Báo cáo vạch trần sức hấp dẫn giả tạo từ các chiến dịch tiếp thị thuốc lá và nicotin nhằm vào giới trẻ. Để bảo vệ thanh thiếu niên chúng ta cần chung tay: Làm sáng tỏ các chiến thuật marketing thu hút giới trẻ; Làm sáng tỏ việc tẩy xanh ngành công nghiệp thuốc lá nhằm tạo thiện cảm cho công chúng; Bằng cách duy trì và mở rộng sự tiến bộ trong chính sách phòng chống tác hại thuốc lá.
Các báo cáo viên đã thực sự làm cho những người tham dự hội nghị bị lôi cuốn về nội dung và cách tiếp cận vấn đề. Phần thảo luận do GS.TS. Nguyễn Văn Kính chủ trì đã rất sôi nổi với nhiều ý kiến trao đổi và tham luận. Các đại biểu đánh giá cao nội dung thu nhận được từ hội nghị, chia sẻ các kinh nghiệm thực thi công tác phòng chống tác hại thuốc lá tại đơn vị mình, kiến nghị và đề xuất các giải pháp để thực hiện hiệu quả hơn công tác này. Qua hội thảo, các đại biểu ghi nhận có thêm kiến thức, kinh nghiệm và tăng cường ý thức trách nhiệm của bản thân, của đơn vị công tác để chung tay cùng cộng đồng trong hoạt động phòng chống tác hại thuốc lá. Hội nghị đã thành công rất tốt đẹp sau gần 4 giờ làm việc nghiêm túc và hiệu quả.
Một số hình ảnh của lớp Hội thảo khoa học tại Lào Cai
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)